Murat Üçer: “Orta vadeli büyüme dinamikleri hala zayıf; ABD’de %2 üzeri enflasyon mümkün, Avrupa’da bu beklentiyi korumuyorum”

 

Artunç Kocabalkan’ın ekonomist Murat Üçer ile gerçekleştirdiği röportajın ilk bölümünde küresel büyüme ve enflasyon konuları değerlendiriliyor.

Küresel büyüme…

Küresel büyüme konusunda IMF Bahar toplantılarına değinen Murat Üçer, 2011’den beri büyüme oranlarını tutturan küresel ekonominin önündeki risklerin başında korumacılığın geldiğini ve Trump’ın küçümsenmeyecek bir risk olduğunu belirtti.

Üçer, Çin’le olan tartışmanın kısa vadede sonuçlanmayacak gibi gözüktüğünü ifade etti.

Kısa ve orta dönem büyüme dinamiklerinin ayrı ayrı değerlendirilmesi gerektiğini söyleyen Üçer şöyle devam ediyor:

“Kısa dönem sonrasında belli bölgeler ve ülkeler tekrar ayağa kalkıyor. Brezilya ve Rusya iki sene öncesine kadar resesyondaydı. Avrupa 2017’de olumlu yönde bizi şaşırttı. Bunun sürdürülebilirliği açısından bakıldığında birtakım endişeler var.

Demokratik problemler, üretkenlik problemlerini de dikkate aldığımızda orta vadeli büyüme dinamiklerinin hala zayıf gittiğini eklemek lazım.

IMF, politikaları daha iyi koordine edelim, yapısal reformlarımızı yapalım ki büyüme fırsatını kaçırmayalım görüşünü savunuyor.

Aslında sağlıklı bir dünya ekonomisi olduğunu söylemek yanlış olmaz.”

Küresel boyutta enflasyon görünümü…

Enflasyon görünümü hakkında Üçer şu değerlendirmelerde bulundu:

“Enflasyon üzerinde yapısal baskılar var: Globalleşme, işçilerin eski gücünün olmayışı, gelir dağılımı sorunu sebebiyle -orta sınıfın gelirleri büyümedikçe- talep zayıf seyrediyor. Yani düşük faizin ve parasal genişlemenin talebe dönüşmesinde hala tahribat devam ediyor; yapısal birtakım enflasyon üzerindeki aşağı yönlü baskıların dışında.

Temel soru şu: “Phillips Eğrisi öldü mü yoksa sessiz sakin bekliyor ve bir noktada geri gelecek mi?” Yani istihdam piyasası bu kadar sıkıştığı, işsizlik oranları böyle tarihi düşük seviyelerde seyrettiği zaman bir noktada ücret artışlarının hızlanması ve enflasyonun geri gelmesi gerekiyor.

Bence enflasyon dinamikleri göründüğü kadar zayıf değil.  Yavaş yavaş ABD’de yukarı doğru bir hareket beklemek lazım. Son rakam çok güçlü gelmedi ama sonuç itibariyle biraz daha zaman vermek lazım.

Benim görüşüm en azından ABD’de Phillips Eğrisi’nin ölmediği, sessiz sakin beklediği yönünde. Doğrudur büyük bilmeceler devam ediyor, ücretler hala çok güçlü değil ama sonuçta %2’yi konuşuyoruz. %2’nin üstüne çıkacak bir enflasyon kalıcı olarak ABD’de konuşmak bence mümkün.

Ama Avrupa tarafı çok daha farklı. Avrupa’da daha büyük bir bilmece var. Avrupa’daki enflasyon dinamikleri daha bir merak konusu. Avrupa’da ABD’deki gibi bir beklentiyi korumuyorum.

Ama tabi ABD’de enflasyonun 6 ay içerisinde sorun olması mümkün. Fakat buna Fed’in çok sert reaksiyon vereceğini düşünmüyorum. Çünkü çok riskli bir şey olur o. Hatta bence enflasyon tarafında yukarı doğru kaçırma toleransları var diye hissediyorum ve düşünüyorum. Bu kadar uzun süre enflasyonsuz bir dünyada iki sene öncesine kadar enflasyonu konuştuğumuz bir dünyada Fed’in hemen davranacağını ben düşünmüyorum. Ama enflasyon var yani %2 üstü bir enflasyon ABD’de yerleşecek bunu göreceğiz diye düşünüyorum.”

ABD’de ılımlı enflasyon kalıcı olabilir mi?

ABD’de üretici fiyatları Nisan ayında artan enerji fiyatlarına rağmen gıda fiyatlarındaki düşüşe bağlı olarak bir önceki aya göre %0,1 artış kaydetti; beklenti %0,2 artış olacağı yönündeydi.

Tüketici fiyatları ise artan enerji fiyatları ve yatay kalan gıda fiyatlarıyla %0,3’lük artış beklentisine karşılık bir önceki aya göre %0,2 artış kaydetti.

Çekirdek tüketici fiyatları bir önceki aya göre değişmeyerek %2,1 seviyesinde kaldı.

YORUM: ABD’de enflasyon tahmin edildiği hızda artış kaydedemiyor. ABD’nin İran’a yaptırım uygulamasıyla birlikte enerji ve metal fiyatlarında artışın etkisini enflasyon üzerinde hissetmeye devam edeceğiz. Şimdilik Fed’in faiz artırımlarını hızlandıracak bir gelişme yok. Dolayısıyla ABD tahvil piyasasında dar aralıktaki hareketlerin sürmesini bekliyoruz. Yılın son çeyreğiyle birlikte dinamikler daha agresif bir ortama işaret edebilir.

 

TL’deki değer kaybı enflasyonu yukarı çekiyor

Nisan ayında yurt içi üretici fiyatları (%16,37) son 5 ayın yükseğini, tüketici fiyatları (%10,85) ve çekirdek enflasyon (%12,24) son 4 ayın yükseğini gördü.

Dün açıklanan Nisan ayı PMI verileri imalat sektöründe girdi fiyatlarının arttığını göstermişti. Yurt içi ÜFE’nin %89’unu oluşturan imalat sektörü aylık %2,79, yıllık %18 artış kaydetti.

Bugün 4,22 ile tarihi zirvesini gören Dolar-TL yılbaşına göre TL’de %12,54’lük kayba işaret etti.

YORUM: TL’deki zayıflığın girdi maliyetlerini artırmaya devam etmesi ve emtia fiyatlarındaki artış enflasyonda yukarı yönün devam edeceğini gösteriyor.

ABD’de enflasyon %2 hedefine yaklaştı

ABD’de çekirdek kişisel tüketim harcamaları (PCE) endeksi Mart 2018’de bir önceki aya göre %0,2, bir önceki yılın aynı ayına göre %1,9 (Şubat:%1,6) yükseldi.

ABD merkez bankası Fed, para politikası değişimi için %2 hedefini baz alıyor ki bu eşik değeri 2012’den bu yana henüz geçilemedi.

YORUM: Fed’in faizleri artırması gelişen piyasalar merkez bankalarına enflasyonda artışla birlikte faiz artırım baskısının süreceğine işaret ediyor. Kısacası ABD dünyaya enflasyon ve durgunluk ihraç edecek.

Fed büyüme tahminlerini yükseltti, enflasyonda yükseliş trendi var

Fed’in 21 Mart tarihli toplantı tutanaklarında tüm üyeler ekonominin güçleneceği ve enflasyonun yükseleceği konusunda hemfikir.

Fed toplantıda 25 baz puan artırımla hedef faiz aralığını %1,50-1,75 aralığına yükseltmişti.

Mart ayında tüketici fiyatları %2,4 artış kaydetti, Fed’in baz aldığı gıda ve enerji fiyatlarını kapsamayan çekirdek enflasyon ise %2,1 yükseldi. Fed çekirdek enflasyonda %2 seviyesini hedefliyor.

Komitenin 2018 için çekirdek enflasyon tahminini %1,9 ile değiştirmezken 2019 tahminini %2,1’e yükseltti.

2018 ve 2019 için GSYH büyüme tahminleri ise %2,7 ve %2,4 olarak yukarı revize edildi.

YORUM: Fed bir sonraki faiz kararı için çekirdek enflasyonun %2 üzerinde kaldığından emin olmak isteyecektir. Her ne kadar Mart ayı hizmet ve imalat sektörleri aktivitede yavaşlama sinyali verse de alt endeksler enflasyonist baskının arttığına işaret etti. Piyasa Haziran ve Eylül toplantılarında Fed’den faiz artırımı bekliyor.

 

Tüketici fiyatları Mart’ta aylık %0,99, üretici fiyatları %1,54 arttı

Bir önceki yıla göre artışlar TÜFE’de %10,23, yurt içi ÜFE’de %14,28 oldu.

Hem artan hammadde fiyatları üretici fiyat endeksini yukarı taşırken gıda ve ulaştırma fiyatlarındaki artış tüketici fiyatlarında yukarı seyri destekledi. Zira Mart ayı PMI endeksleri de artan hammadde fiyatlarının çıktı fiyatlarını yukarı çektiğine işaret etmişti.

Çekirdek enflasyon son üç aydır düşüşünü koruyarak yıllık %11,44 seviyesine geriledi. Son üç ayda ABD doları ve Euro’dan oluşan döviz sepetinde yıllık bazdaki artışa bağlı olarak çekirdek enflasyondaki düşüşün kalıcı olmasını beklemiyoruz.

Enflasyon-2018-Mart